اکوکاردیوگرافی جنین (اکوی قلب جنین) :

اکوی قلب جنین یک روش تشخیصی برای جنین می باشد که عمدتا برای بررسی بیماریهای مادرزادی قلب و نامنظمی های قلب جنین استفاده می شود.اكوي قلب جنين توسط راديولوژيست داراي فلوشيپ انجام مي شود.

اکوکاردیوگرافی معمول اغلب از هفته ۱۶ بارداری به بعد انجام می شود و برای جنین و مادر خطر و عارضه ای ندارد.ولی انجام ان برای تمام جنین ها لازم نبوده و فقط در مواردی انجام می شود ، که به انها اشاره خواهد شد.

بطور کلی شیوع بیماریهای مادرزادی قلب در جمعیت عمومی ۸ مورد در هر ۱۰۰۰تولد زنده می باشد .در صورتیکه جنین عامل زمینه ای خطرساز داشته باشد میزان شیوع این بیماریها نیز افزایش پیدا خواهد کرد ،بنابراین در مواردی که عامل زمینه ای خطر ساز وجود دارد انجام اکو جنین نیز لازم خواهد بود. عوامل خطر ساز بطور کلی یا مربوط به خود جنین می باشد و یا مربوط به مادر می باشد.

 

عوامل خطر ساز جنینی شامل:

بیماریهای کروموزومی جنین ، ناهنجاریهای غیر قلبی جنین در سونوگرافی ،نامنظمی های قلبی جنین ،جفت منوکریونیک ،افزایش ضخامت NT در سونوگرافیNT، شک به ناهنجاری قلبی در سونوگرافی معمولی

 

عوامل خطر ساز مادری شامل :

سابقه فامیلی بیماریهای مادرزادی قلب ،بیماریهای متابولیک مادر مثل دیابت ،مصرف بعضی داروهای خاص توسط مادر،عفونت های مادر در اوایل بارداری مثل سرخچه ، حاملگی بدنبال درمان نازایی ، چاقی شدید مادر. بطور کلی اگر یک زوجی یکی از والدین شان بیماری مادرزادی قلب داشته باشد احتمال ایجاد بیماری مادرزادی قلب در فرزندشان حدود ۲-۴ % می باشد ،در صورتیکه یکی از خواهر یا برادرشان سابقه بیماری مادرزادی داشه باشد احتمال تکرار در فرزندشان حدود ۲% می باشد.

با توجه به اینکه تعداد زیادی از جنین های مبتلا به بیماری مادرزادی قلب اصلا عامل زمینه ای خطرسازی از قبل ندارند ،بعضی از مولفین توصیه می کنند که تمام خانم های بارداراز نظر بیماری مادرزادی قلب غربالگری انجام دهند.

 

اکوکاردیوگرافی جنین (اکوی قلب جنین) چه کمکی می کند؟

۱- والدینی که به دلایل مختلف از سالم نبودن قلب جنین مادرباردار بسیار نگران و اشفته می باشند ،با انجام اکو (که هیچ ضرری برای جنیین و مادر ندارد )در صورت نرمال بودن اسوده خاطر میشوند.

۲- با توجه به اینکه اکثر بیماریهای مادرزادی قلب قابل درمان می باشند ،در صورت ابتلای جنین به بیماری مادرزادی قلب برنامه ریزی لازم برای انجام زایمان دربیمارستانی که امکانات لازم برای مراقبت و جراحی چنین نوزادانی دارند، بعمل می اید.

۳- بعضی از نامنظمی های قلب جنین (اریتمی ها ) پس از تشخیص از طریق اکو با درمان داروی مادر باردار قابل درمان می باشند.

۴- با توجه به اینکه در موارد معدودی بعضی از بیماریهای پیچیده مادرزادی قلب که از نظر درمان مشکل بوده و برای خانواده ها بسیار هزینه بر می باشد ،با تشخیص اکوکاردیوگرافی و از طریق مراجع قانونی نسبت به ختم حاملگی اقدام کرد.

 

اکوکاردیوگرافی جنین (اکوی قلب جنین) به تشخیص بیماری قلبی در مراحل اولیه کمک می کند :

طبق آمار جهانی موجود از هر یک هزار کودک، هشت نفر دچار بیماری قلبی مادرزادی هستند که این امر شایع ترین عامل ناهنجاری و مرگ و میر در بین بیماری های مادرزادی در کودکان است.

وی با اشاره به پیشرفت روش های غیر تهاجمی در تشخیص و درمان بیماری، گفت: اکوی قلب جنین روشی موفق در تشخیص بیماریی های مادرزادی قلب است که موجب مدیریت و درمان به موقع کودک از هنگام تکامل جنین می شود. با انجام اکو جنینی قلب در مراکز درمانی امکان شخیص بیماری های مادرزادی قلب جنین در زمان جنینی و حین بارداری فراهم شده است.

مادرانی که دارای بیماری قلبی مادرزادی در خود و یا فرزند قبلی خود هستند و یا دارای بیماری های خاص مثل لوپوس و بیماری متابولیکی ازز جمله فنیل کتونوری و دیابت و یا در مجاورت با عفونت های خاص مثل سرخچه بوده و همچنین کسانی که سابقه مصرف داروهای اعصاب همچون داروی ضد تشنج داشته قبل از اقدام به بارداری ضروری است با پزشک خود مشورت و در صورت بارداری به پزشک متخصص قلب اطفال معرفی شوند.

لایه پوستی پشت گردن ضخیم شده در جنین، مجرای وریدی غیر طبیعی، دیده شدن مایع در شکم یا ریه و یا دور قلب جنین و بی نظمی هایی قلب جنین یافته های غیر طبیعی مهم هستند که توسط سونوگرافی گزارش می شود و احتمال کاریوتایپ های غیر طبیعی در جنین که توسط آزمایش های خاص دوران بارداری معلوم می شود از جمله فاکتورهایی هستند که تاکید بر انجام اکوی قلب جنین می کنند.

اکوی قلب جنین توسط امواج صوتی صورت می گیرد و هیچ ضرر و زیانی برای جنین ندارد، بهترین زمان معرفی بیمار جهت انجامم اکوکرادیوگرافی جنین هفته ۱۸ تا ۲۴ حاملگی است تا با تشخیص بیماری های قلبی قبل از تولد تصمیم برای ادامه حاملگی و درمان بیماران بعد از تولد فراهم می شود.